على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )
1005
فرهنگ نفيسى ( فارسى )
ايستادن و ايست كردن و فنودن و ترديد كردن . توقل ( tavaqqol ) م . ع . بر كوه بر آمدن . توقلة ( tavqalat ) ص . ع . فرس توقلة : اسب نيك بر آينده بر كوه . توقم ( tavaqqom ) م . ع . ترسانيدن . و آهنگ كردن بكارى . و دور و دراز رفتن . و كشتن صيد را . و ياد گرفتن سخن را . توقمان ( tuqm n ) ا خ . پ . نام طايفهاى از تركان . توقن ( tavaqqon ) م . ع . به كوه بر آمدن . و شكار كردن كبوتر را در آشيانه . توقه ( tuqe ) ا . پ . تقه و تكمه و حلقهء كمربند و خلخال . توقى ( tavaqqi ) م . ع . پرهيز كردن . توقية ( tavqeyat ) م . ع . نگاهداشتن و حفظ نمودن . توقيت ( tavqit ) م . ع . هنگام پيدا كردن يق وقته ليوم كذا و قرئ قوله تعالى و اذا الرسل وقتت ( مشددة و مخففة ) و أُقِّتَتْ ( بالهمزة ) . توقيح ( tavqih ) م . ع . به كلوخ و سنگ اصلاح كردن حوض را . و به پيه گداخته استوار نمودن سم را . توقيذ ( tavqiz ) م . ع . بيمار گذاشتن كسى را . توقير ( tavqir ) م . ع . بزرگ داشتن . و حليم شمردن . و آزمودن و آرام دادن ستور را . و خسته كردن گرانى بار و يا عام است . و بردبار گردانيدن . و گردانيدن نشان و آثار جهة كسى . توقير ( tavqir ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - تعظيم و احترام و بيمورى . توقيص ( tavqis ) م . ع . هيزم ريزه بر آتش انداختن . توقيط ( tavqit ) م . ع . مغاك كردن باران و يا آبى كه از بالا چكد زمين را . و مغاك شدن سنگ . توقيع ( tavqi ' ) م . ع . نشان كردن برنامه . و گمان بردن در چيزى يق وقع اى الق ظنك على شيئ . و نزديك انداختن تير را گويا مىخواهى كه بر چيزى اندازى . و روى آوردن صيقل بر تيز كردن شمشير بميقعة . و و اديج انگور ساختن . و پشت ريش كردن ستور را . و پارهپاره روئيدن گياه زمين از باران متفرق و پريشان . و تيز و تنك گردانيدن سنگ سم را . توقيع ( tavqi ' ) ا . ع . نشان و علامت يق السرور توقيع جائز يعنى سرور در روى علامت آنست كه مطلوب حاصل مىباشد . ج : توقيعات . و نيز توقيع : نوعى از رفتار اسب شبيه تلقيف كه عبارت باشد از بلند كردن اسب دو دست را . توقيع ( tavqi ' ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - نشان كردن پادشاه بر فرمان و منشور و نامه و صحه نوشتن بر آن و دستخط پادشاه و نشانى پادشاه و فرمان پادشاهى كه بقهر باشد بخلاف منشور . توقيعات ( tavqi ' t ) ع . ج . توقيع . توقيف ( tavqif ) م . ع . ايستانيدن . و دست برنجن بر دست كردن . و به حنا خجك زدن در دست . و پى خونآلود بر خانهء كمان پيچيدن . و وقف گردانيدن اسب را . و اصلاح كردن زين را . و ساختن زين را بطورى كه پشت ريش نكند . و بيان كردن حديث را . و واقف گردانيدن كسى را بر چيزى . و نص كردن . و وقوف آوردن در حج در پس يكديگر . و ايستادن لشكريان . و جاى دست برنجن بريدن . توقيف ( tavqif ) ا . ع . نشانى در تير قمار . توقيف ( tavqif ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - حكم بباز داشتن و نگاهداشتن و ضبط كردن . و توقيف كردن : نگاهداشتن و ضبط كردن . توك ( tuk ) ا . پ . چشم و يك دسته موى و پشم و موى پيشانى . و گيسو و كاكل . توكاف ( tavk f ) م . ع . و كف البيت و كفا و وكيفا و توكافا ( از باب ضرب ) : چكيد سقف خانه و جز آن از باران و چكه كرد . و كفت السحابة بالمطر . و كفت العين بالدمع كذلك . توكد ( tavakkod ) م . ع . استوار گرديدن . توكر ( tavakkor ) م . ع . پر شدن مشك و شكم يق توكر الصبى اى امتلا بطنه . و پر شدن سنگدان مرغ . توكز ( tavakkoz ) م . ع . آماده شدن مريدى را . و تكيه زدن . و پر شدن . توكف ( tavakkof ) م . ع . باز عهد بستن و تيمار داشتن يقال هو يتوكف لهم اى يتعهدهم و ينظر فى امورهم . و چشم داشتن خير و نيكوئى را . و پيش آمدن كسى را و متعرض شدن تا وقتى كه ملاقات گردد يق توكف لفلان اى تعرض حتى لفيه . توكل ( tavakkol ) م . ع . توكل عليه : تكيه كرد و اعتماد نمود بر وى و اعتراف كرد بعجز خود . توكل ( tavakkol ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - پناوه و واگذاشتن به خدا و اميد به خدا و تكيه و اعتماد بر خدا . و توكل بر خدا : پناوه به خدا و باميد خدا . و توكل كردن : واگذاشتن به خدا و پناوه به خدا كردن . توكلا ( tavakkolan ) م ف . پ . - مأخوذ از تازى - بطور توكل و متوكلانه . توكن ( tavakkon ) م . ع . جاى گرفتن .